Stołeczna Operacja Referendalna

Stowarzyszenie Razem dla Wawra podjęło decyzję o poparciu inicjatywy referendalnej oraz włączeniu się w jej promowanie.

„Stołeczna Operacja Referendalna” to oddolna i niepartyjna inicjatywa mieszkanek i mieszkańców Warszawy, zmierzająca do odwołania Prezydenta m.st. Warszawy oraz Rady m.st. Warszawy. Jej celem jest zwrócenie uwagi na problemy związane z zarządzaniem miastem, w tym niegospodarność, niewystarczający nadzór nad instytucjami miejskimi oraz ignorowanie potrzeb mieszkańców.

Irytuje nas brak konsekwencji, sprawczości i odpowiedzialności w zarządzaniu miastem. Potrzebujemy samorządu, który sprawnie podejmuje decyzje, prowadzi rzeczywisty dialog z mieszkańcami, kontroluje miejskie instytucje i odpowiedzialnie gospodaruje publicznymi pieniędzmi. Referendum daje mieszkańcom możliwość oceny tego sposobu sprawowania władzy.

Warszawa zasługuje na sprawne, przejrzyste i ambitne zarządzanie, w którym o obsadzie ważnych stanowisk decydują przede wszystkim kompetencje, a nie partyjna legitymacja. Tymczasem od ponad 20 lat warszawskie instytucje pozostają pod wpływem jednej formacji politycznej. Taki model zarządzania sprzyja utrwalaniu partyjnych zależności, kolesiostwa, braku skutecznego nadzoru i narastaniu problemów, z którymi mieszkańcy mierzą się na codzień.

Referendum odbędzie się, jeśli w ciągu 60 dni zebranych zostanie około 132 tys. podpisów. Podpisy można składać do 26 września br., a jego wynik ma szczególne znaczenie dla wawerskiego samorządu, którego funkcjonowanie w dużej mierze zależy od decyzji władz Warszawy — zarówno w zakresie obsady Zarządu Dzielnicy, jak i decyzji budżetowych.

Problemów Wawra nie można więc oddzielać od sposobu zarządzania całą Warszawą. Popierając referendum, opowiadamy się za prawem mieszkańców do kontroli i rozliczania władzy oraz za zarządzaniem miastem opartym na kompetencjach, odpowiedzialności i przejrzystości.

DLACZEGO POPIERAMY ORGANIZACJĘ REFERENDUM?

Ważny instrument demokracji bezpośredniej

Argumentów przemawiających za poparciem wniosku o odwołanie władz miasta jest dużo. Nie tylko tych ogólnowarszawskich, ale także lokalnych, wawerskich, oraz przede wszystkim popieramy instytucję Referendum jako ważne narzędzie demokracji bezpośredniej i prawo mieszkańców do rozliczania władzy. Warszawiacy są gospodarzami miasta i powinni mieć realny wpływ na ocenę sposobu zarządzania nim.

Wieloletni chaos legislacyjny

Warszawa od lat nie potrafi sprawnie rozstrzygać kluczowych kwestii. Przykładem jest uchwała krajobrazowa — po uchyleniu regulacji przyjętej w 2020 r. kolejne prace nie przyniosły rozwiązania, a w 2025 r. procedurę rozpoczęto ponownie. Podobnie w sprawie ograniczenia nocnej sprzedaży alkoholu przez długi czas brakowało jasnego i konsekwentnego stanowiska władz miasta. Dla mieszkańców oznacza to lata oczekiwania na rozstrzygnięcia w sprawach, które wymagają konsekwentnej polityki i sprawnego procesu decyzyjnego.

Plan Ogólny i pozorność konsultacji

Przygotowanie Planu Ogólnego pokazało skalę oczekiwań mieszkańców — do projektu wpłynęło ponad 27 tys. pism zawierających ponad 77 tys. postulatów. Sama możliwość składania uwag nie może jednak zastępować rzeczywistego dialogu. Przy dokumencie tej rangi mieszkańcy powinni mieć poczucie, że ich głos realnie wpływa na kształt przyjmowanych rozwiązań, szczególnie w kwestiach dotyczących zabudowy, zieleni, transportu i charakteru poszczególnych dzielnic.

Kosztowne inwestycje i brak odpowiedzialności za dysponowanie publicznymi pieniędzmi

Problemy związane z miejskimi inwestycjami pokazują potrzebę lepszego planowania i kontroli kosztów. Dobrym przykładem jest Muzeum Sztuki Nowoczesnej. Kontrola NIK wykazała istotne problemy w procesie inwestycyjnym, w tym znaczący wzrost kosztów oraz wydłużenie realizacji. NIK wskazała również, że przyjęty wcześniej szacunek kosztów był znacząco niższy od rzeczywistej wartości przedsięwzięcia.

Problem nie sprowadza się wyłącznie do ceny pojedynczej inwestycji. Chodzi o standard zarządzania publicznymi pieniędzmi: rzetelne planowanie, analizę ryzyka, kontrolę kosztów i jasną odpowiedzialność za decyzje.

Niespójna polityka ochrony przyrody

Warszawa deklaruje ambitną politykę klimatyczną i ochronę zieleni, jednak lokalne decyzje nie zawsze są z tymi deklaracjami spójne. Przykładem są niskie wskaźniki powierzchni biologicznie czynnej przyjęte w planach miejscowych dla centrum Falenicy oraz decyzje dotyczące terenów leśnych w Marysinie Wawerskim, podjęte mimo sprzeciwu mieszkańców i Lasów Miejskich.

Szpital Południowy jako jaskrawy przykład braku nadzoru właścicielskiego

Najnowszym i szczególnie poważnym przykładem jest sytuacja Warszawskiego Szpitala Południowego, którego Miasto Stołeczne Warszawa jest stuprocentowym udziałowcem. Kontrola NIK oraz wszczęte przez prokuraturę postępowania dotyczące nieprawidłowości w SOR pokazują, jak ważny jest skuteczny nadzór miasta nad podległymi mu instytucjami.

CO WYMAGA ZMIANY W ZARZĄDZANIU DZIELNICĄ?

Kwestie personalne i zarządzanie

• Burmistrz „z nadania” – powołanie na burmistrza osoby niemającej związków z Wawrem, co przypomina zarząd komisaryczny, a nie samorząd.
• Niekompetencja w planowaniu – obsadzanie prezydium komisji ładu przestrzennego osobami bez przygotowania merytorycznego.

Podejście do przyrody i chaos w planowaniu przestrzennym

• Pomysł na „Bramę Wielkomiejską” jako jaskrawy przykład megalomanii i niekompetencji w kształtowaniu ładu przestrzennego Wawra – kontrowersyjny pomysł budowy 50-metrowych wieżowców w Międzylesiu.
• Planowanie gęstej zabudowy Międzylesia – plany gigantycznego zagęszczenia budownictwa w rejonie Pożaryskiego-Żegańska, grożące podwojeniem liczby ludności osiedla.
• Niszczenie lasów kosztem rozbudowy placówki medycznej – rezerwowanie pod zabudowę dla Centrum Zdrowia Dziecka 14 ha Lasu Wilanowskiego, mimo że w tym samym czasie placówka wystawia do publicznych przetargów inne swoje działki.
• Droga przez Park Krajobrazowy – próba przedłużenia ul. Brucknera o 1,6 km przez środek Parku Krajobrazowego (wycofana dopiero po buncie 3 tysięcy mieszkańców i medialnej burzy o zasięgu ogólnokrajowym).
• Cmentarz w środku lasu – brak spójnej wizji wobec powstania nowej nekropolii na terenie Wawra i próby lokalizacji cmentarza komunalnego na działkach leśnych lub zalewowo zagrożonych (ul. Retmańska oraz ul. Wolęcińska) bez konsultacji z Radą Dzielnicy.

Inwestycje i finanse

• Chybione priorytety w planowaniu infrastuktury sportowej – forsowanie budowy aż 4 pełnowymiarowych boisk piłkarskich w Miedzeszynie (odkładając jednocześnie budowę publicznej krytej pływalni na ostatni etap inwestycji) zbieżne z przeszłością burmistrza jako działacza piłkarskiego.
• Brak ochrony dziedzictwa materialnego – z przeznaczonych w budżecie 19 mln zł na kulturę, przeznaczenie zaledwie 0,35% tej kwoty (70 tys. zł) na ochronę lokalnego dziedzictwa. W zamian forsowanie kosztownej rozrywki masowej.
• Polityczny PR zamiast realnej informacji i komunikacji – przepastny budżet przeznaczony w 2026 roku na wydawanie Kuriera Wawerskiego nie ma odzwierciedlenia w treściach i realnych potrzebach w komunikacji z mieszkańcami. Zamiast informowania o rzeczywistych problemach (planowanie przestrzenne, ekologia, gospodarka leśna, infrastruktura, rady osiedli)

Ignorowanie głosu mieszkańców i ekologii

• Paraliż rad osiedli – zmiana ordynacji wyborczej wbrew woli mieszkańców, co doprowadziło do likwidacji rad w niektórych częściach dzielnicy.
• Bierność w sprawie „Cyraneczki” – brak reakcji władz na zatruwanie Kanału Wawerskiego przez oczyszczalnię ścieków, mimo alarmujących raportów WIOŚ.
• Sprawa Marysina – zignorowanie protestów mieszkańców i Lasów Miejskich – z 4114 złożonych uwag do planu uwzględniono tylko 18, a podpisaną przez 1286 osób petycję do prezydenta dołączono (jako kolejną uwagę) do zbiorczego wykazu uwag; milcząca zgoda na likwidację filii WCK oraz budowę PSZOK przy kompleksie leśnym „Las Matki Mojej”.
• Hipokryzja klimatyczna – deklarowanie „walki o klimat” na papierze (Miejski Plan Adaptacji), przy jednoczesnym przyzwalaniu na wycinkę lasów w lokalnych planach zagospodarowania.
• Cyraneczka bez reakcji – niewystarczająca (lub raczej pozorna) reakcja rządzących na problemy środowiskowe związane z oczyszczalnią „Cyraneczka”, mimo że WIOŚ wskazywał na jej negatywne oddziaływanie na jakość wód Kanału Wawerskiego.